ทำไมประเทศไทยยังไม่ใช้ Apostille และผลกระทบต่อผู้ใช้เอกสาร
อนุสัญญา Hague Apostille Convention 1961 เป็นข้อตกลงระหว่างประเทศที่ลดขั้นตอนการรับรองเอกสารระหว่างประเทศสมาชิก โดยเอกสารที่ได้รับ Apostille จากประเทศต้นทางจะใช้ได้ในทุกประเทศสมาชิกโดยไม่ต้องผ่านการรับรองจากสถานทูตอีก ปัจจุบันมีประเทศสมาชิกกว่า 125 ประเทศ
ประเทศไทยยังไม่ได้เข้าร่วม Apostille Convention เหตุผลหลักคือเรื่องระบบทะเบียนกลางและการตรวจสอบลายมือชื่อเจ้าหน้าที่ที่ยังไม่พร้อม รวมถึงข้อกังวลด้านความมั่นคงในการยอมรับเอกสารจากบางประเทศโดยอัตโนมัติ มีการพูดถึงการเข้าร่วม Apostille ตั้งแต่ปี 2014 และยังคงเป็นวาระที่กระทรวงการต่างประเทศพิจารณาอย่างต่อเนื่อง แต่ยังไม่มีกำหนดการชัดเจนในปัจจุบัน
ผลกระทบโดยตรงต่อผู้ใช้เอกสารคือ เอกสารไทยที่จะใช้ในต่างประเทศต้องผ่านการรับรอง 2 ชั้นเสมอ ชั้นแรกคือ Notary + MFA และชั้นที่สองคือสถานทูตของประเทศปลายทาง ขั้นตอนทั้งหมดใช้เวลา 14-30 วันทำการในกรณีปกติ และอาจนานถึง 60 วันสำหรับบางประเทศที่มีคิวยาว เช่น สถานทูตอิตาลี สเปน เยอรมนีในช่วงไฮซีซั่น
ในทำนองเดียวกัน เอกสารต่างประเทศที่จะใช้ในไทยต้องผ่านการรับรองจากหน่วยงานในประเทศต้นทาง รับรองจาก MFA ของประเทศนั้น และต่อด้วยสถานทูตไทยในประเทศนั้น ก่อนนำมาใช้ในไทยได้ การเข้าใจขั้นตอนนี้แต่เนิ่นๆ ช่วยให้วางแผนเวลาได้ดีและไม่พลาดกำหนดการสำคัญ